پرتره

«مردی که حافظه‌ی تاریخی یکه ملت بود، کم‌کم خاطرات خودش رو از یاد برد. اون که زیباترین گل‌های تاریخ رو مهندسی کرده بود، حالا دیگه نام هم تیمی‌هاش تو اون تیم طلایی رو به یاد نمی‌آورد. حتی فینال برن و شب‌های جادویی مادرید رو هم در غباری از فراموشی گم کرده بود. اما مجارستان فرزند تبعیدش رو فراموش نکرد.»
پرتره ایستگاه دهم جاده ۲۶، با افتخار به فرانس پوشکاش افسانه‌ای تعلق دارد. مردی که تا سال ۲۰۰۳ و قبل از اینکه علی دایی هشتاد و پنجمین گل ملی‌اش را به دروازه لبنان بزند، با ۸۴ گل، آقای گل جهان بود.

«تو سال‌هایی که مردم با فشار و ترس زندگی می‌کردن، هاجی تو زمین فوتبال چیزی شبیه به رهایی می‌ساخت. وقتی همه چیز رنگ خاکستر داشت، اون با پای چپش رنگ می‌پاشید تو سرزمینی که تاریخ مدام می‌خواست آدم‌ها رو کوچیک نگه داره.»
برای شناخت بهتر گئورگی هاجی، باید برگشت به اوایل دهه ۹۰ میلادی. آدرس دقیق‌تر: جام جهانی ۱۹۹۴.
آیتم ویژه پادشاه کارپات را از دست ندهید.

«پسری از گیتس‌هد که انگار توپ فوتبال به پاش چسبیده بود، اما مغزش مدام علیه خودش کودتا می‌کرد. وقتی پا به توپ می‌شد انگار یه جادوگر مست داره روی طناب راه می‌ره هر لحظه ممکن بود سقوط کنه، اما تا وقتی روی طناب بود زیباترین منظره جهان رو خلق می‌کرد.»
این جملات بخشی از متن سیاوش ولی‌پور در توصیف پل گاسکویین است، مردی که بسیاری او را با اشک‌هایش در نیمه‌نهایی تاریخی جام جهانی ۱۹۹۰ به یاد می‌آورند.

«هنوز هم هر جا توپی به گردش درمیاد و چشمی به دنبال زیبایی می‌گرده، سایه بلند اون پیرمرد لجباز با پیراهن شماره چهارده روی سر زمین سنگینی می‌کنه. به ما یاد داد چطور در دنیایی که همه می‌دوند، ما بایستیم، فکر کنیم و فضا رو لمس کنیم.»
این جملات بخشی از متن سیاوش ولی‌پور است در توصیف یوهان کرایوف؛ مردی که تیم ملی هلند و بارسلونا به قبل و بعد از او تقسیم می‌شوند.

«دکتر سوکراتس؛ کسی که ثابت کرد یه پزشک می‌تونه گل بزنه و یه فوتبالیست می‌تونه فیلسوف باشه. اون نباخت، فقط زمین رو به سمت ابدیت ترک کرد. هر کسی پاس پشت پا بده و در مقابل ظلمی فریاد بزنه، سوکراتس قطعا اونجا در کنارش ایستاده، با سربندی که روش نوشته شده: دموکراسی.»
در ایستگاه ششم جاده ۲۶، سیاوش ولی‌پور پرتره فیلسوف بزرگ فوتبال را به تصویر کشیده، فوتبالیستی که هیچ گاه تکرار نشد.

«وقتی اون توپ در آسمان لس‌آنجلس گم شد، گویی تمام جهان دچار یه آلزایمر دسته‌ جمعی شد. کسی باره‌سی و ماسارو رو حتی به یاد نیاورد. عدالت فوتبال توی اون لحظه به خواب رفته بود. تقدیر مقدر کرده بود که تمام سنگینی شکست، تمام حسرت یه ملت و تمام تلخی نایب قهرمانی فقط و فقط بر شانه‌های ظریف مردی قرار بگیره که دم اسبی موهاش حالا شبیه به ریسمون دار شده بود.» سیاوش ولی‌پور‌ آخرین ضربه پنالتی فینال ۱۹۹۴ و حسرت ابدی روبرتو باجو را توصیف کرده. انتخاب تصاویر و تدوین این آیتم را جعفر صادقی انجام داده. موسیقی را هم خود سیاوش ساخته.

«رائول گونزالس در تمام عکس‌های قهرمانی‌های اسپانیا غایب است، اما در تمام قلب‌هایی که آن روزهای سخت را به یاد دارند تنها کسی است که هنوز ایستاده و به نشانه احترام انگشترش را می‌بوسد.»
در ایستگاه چهارم جاده ۲۶، سیاوش ولی‌پور پرتره ناکام رائول را با تصاویر آرشیوی و تدوین جعفر صادقی به تصویر کشیده است.

«او به ما یاد داد که دروازه‌بان بودن، یعنی ایستادن در برابر تمام جهان. امروز اگر به استادیوم‌های قدیمی آلمان بروید و گوشتان را روی چمن ورزشگاه بگذارید، شاید هنوز صدای فریادهای او را بشنوید که به مدافعانش نهیب می‌زد. تایتان مردی بود که در مستطیل سبز هرگز نمی‌خندید؛ چون می‌دانست در دنیای او هر لبخند، یعنی شکاف در دیوار و دیوار هرگز نباید ترک بخورد.»
این جملات، بخشی از آیتم پرتره، نوشته سیاوش ولی‌پور در توصیف اولیورکان، دروازه‌بان افسانه‌ای آلمان است. ایستگاه سوم پرتره را از دست ندهید.

«با سری به زیر افکنده پله‌پله از معبد فوتبال پایین اومد. از کنار جام طلایی گذشت. حتی چشماش رو هم به سمت جام نچرخوند. راهرو تاریک دهان گشود و اسطوره رو بلعید… »
در اپیزود دوم جاده ۲۶، سیاوش ولی‌پور، پرتره زیدان افسانه‌ای را به تصویر کشیده است. از زندگی فقیرانه در محله کاستلان بندر مارسی تا تاج‌گذاری در جام جهانی.
موسیقی این آیتم هم کار خود سیاوش ولی‌پور است.

«انسان تضاد ابدی نور و سایه است و دیه‌گو زیباترین سایه روشنی که تاریخ به خود دید. ممنون که به ما یاد دادی حتی در اعماق تاریکی هم می‌شه خیره کننده بود.»
این توصیف از مارادونا، بخشی از اولین قسمت آیتم پرتره است.
به قلم سیاوش ولی‌پور‌‌ و تدوین و تصاویر آرشیوی جعفر صادقی.